Je kunt in Groningen meer dan tweehonderd gedichten beluisteren bij fietsknooppunten verspreid door de stad en provincie. De gedichten zijn onderdeel van ons Festival op de fiets en je vindt ze ‘van Lauwerzee tot Dollard tou/ van Drenthe tot aan ‘t Wad’, maar waar te beginnen met fietsen en luisteren? We bieden een aantal routes aan voor diegenen die er met de fiets op uit willen trekken. 

De tweede lockdown (een “gedeeltelijke” in plaats van een “intelligente” deze keer) biedt genoeg tijd om flinke stukken te fietsen. Deze tweede route vanuit Lewenborg/Ruischerbrug start bij knooppunt 91 bij de Borgbrug en gaat via Engelbert en Waterhuizen naar Haren en Onnen.

Het gedicht dat bij de Borgbrug te horen is, is van Henrick de Pecker (en dan komt die verdomde ochtend). We steken de weg over en dan de brug over het Eemskanaal richting knooppunt 59. Links gaat het richting Slochteren en even verder rechts naar Engelbert of terug naar de stad, maar wij gaan rechtdoor via de Borgweg en vervolgens de Hoofdweg richting Harkstede. Pas op bij het oversteken van de weg een paar honderd meter na de brug! We fietsen langs Meerstad, de stadswijk in aanbouw. Desgewenst kun je even een rondje maken door de wijk. Aan het fietspad ter hoogte van de Oude Meerweg ligt knooppunt 59, te beluisteren is daar Apocalyps van Twan Vet (“En alles wat ons restte: tijd. Lege uren / om te denken wat we deden, wilden doen. / Niemand dacht aan wat er kwam, want / hoe denk je aan niets?”).

Engelberterweg

We fietsen nog een flink stuk door naar Harkstede naar knooppunt 58 (Groot is van Erik Jan Harmens), waarna we rechtsaf slaan de Engelberterweg op naar Engelbert en naar knooppunt 82 waar Radi De Berentemmer van Nghitti Saro te horen en te lezen is.

We blijven rechtdoor fietsen en na Kuil Banden steken we via het viaduct de A7 over. Op de t-splitsing na de afdaling is knooppunt 80 waar we Erik Bindervoet kunnen beluisteren met het gedicht Het geheim van geluiden.

We gaan rechtsaf richting knooppunt 79 in Waterhuizen via de Woortmansdijk. Vlak voor de kruising met de Winschoterweg passeren we Camping Internationaal en aan de andere kant de bekende, maar afgebrande club Swingers Dream (heel lang Irma la Douce). We gaan meteen linksaf het fietspad op en een paar honderd meter verder rechtaf voor de rotonde langs naar de Waterhuizerbrug.

Vlak na de brug knooppunt 79 met een indrukwekkend gedicht van Rik Sprenkels: stadsgezicht met uil van minerva (“we zouden onze eigen buren / verraden voor een vol vel / kristalzegels”). Een klein stukje verder knooppunt 78 met het gedicht Nacht in de rondte van Gerard Knolhoff. Dan gaat het lang rechtuit op de Dokter Ebelsweg parallel aan de N860. We fietsen met de bocht mee Haren in en dan staat een beetje verscholen aan de rechterkant aan het begin van de Waterhuizerweg het bord van knooppunt 77 waar het gedicht Impostersyndroom van Vanessa Daniëls te horen is (“ik leef in een kindertekening / van een zee / één ononderbroken golflijn / van boogjes in cadans”).

We gaan onderweg naar knooppunt 86 in Onnen waar we het gedicht Overtocht van Micha Hamel kunnen beluisteren (“het zwijgen kan beginnen want / als de contrabas een roeiboot is / twee violen de peddels en een / altviool het roer dan is de cello / de heraut van de weemoed”). Met wat moeite is het spoor door de straten van Haren te vinden (Waterhuizerweg volgen en linksaf Cantersveen, de N860 oversteken en linksaf het fietspad naar Onnen op, wordt onverhard). Het is een flink stukje fietsen naar knooppunt 86 en de omgeving verandert van weilanden en koeien in zandgrond en bos.

Knooppunt 83, Oude Boerenweg in Glimmen

Bij knooppunt 86 slaan we rechtsaf en vrij snel weer links, de Gieselgeer op en op het viaduct kunnen we rechtsaf het spoor over. Op het moment dat wij er langskwamen werd er gewerkt en was er een provisorische brug over het spoor. Het was niet meteen duidelijk dat fietsers wel degelijk het spoor konden oversteken, dus goed opletten. Via de Viaductweg komen we bij knooppunt 83 waar het gedicht Zoutkaravaan van Tomas Lieske geduldig op ons wacht. Het knooppuntenbord staat wat verstopt aan de andere kant van de weg, maar er staat wel een bankje bij, zoals bij veel knooppunten op deze route.

Via de Oude Boerenweg en een aantal mooie bospaadjes door o.a. het Quintusbos en langs plas Sassenhein gaat het naar knooppunt 84 met Waterwoorden van Karin Beumkes (“Ik ken een waterwoord. / ik noem het huilen of / een regenklank”). Via de Lutsborgsweg en de Westerse Drift komen we in Haren. Linksaf aan de Emmalaan staat nog knooppunt 27 waar het gedicht (Weeshuis) van Geert Jan Beeckman te beluisteren is (“ De ramen hebben de kinderen bijeen geroepen. / Meisjes jongens ogen achter glas / het is een heldere dag, een schreeuw / staat in de vensterbank”), maar we vervolgen na dit uitstapje de weg terug naar knooppunt 75 waar Verloren Voorwerpen van Sterre Wolthers op ons wacht (“op sommige dagen kan ik de zon niet / vinden / terwijl hij vlak naast mijn raam zweeft”).

Terwijl we op deze manier het centrum van Haren onderlangs passeren kunnen we nu kiezen op welke manier we terug naar Groningen gaan. Dat kan via knooppunt 81 en dan richting centrum of terug naar knooppunt 77 en dan weer via Waterhuizen naar de oostkant van de stad.

Annie Postma

Festival op de Fiets: “en alles wat ons restte: tijd”

Geplaatst: vr, 16 oktober 2020